İsveç’e yeni taşınan birçok kişi için personnummer almak en önemli dönüm noktalarından biridir çünkü Personnummer, İsveç’te neredeyse tüm resmi ve günlük işlemlerin temelini oluşturur. Bu numara olmadan birçok hizmete erişmek zordur. Biz de taşındığımız ilk yaptığımız şey Personnummer başvurusu olmuştu.
Personnummer aldıktan sonra ise akıllarda şu soru oluşur:
“Şimdi ne yapmalıyım?”
Biz de personnummer’ımız çıktıktan sonra bunu yaşamış ve şimdi ne yapmalıyız konusunu araştırmıştık 🙂 Aslında personnummer almak sürecin sadece başlangıcı ama sonrasında İsveç’te hayatın daha kolay ilerlemesi için yapılması gereken birkaç önemli adımlar var.
Hazırladığımız bu rehberde personnummer aldıktan sonra yapılması gereken en önemli 7 işlemi adım adım anlatıyoruz.
İsveç Kimlik Kartı (ID-Kort) Başvurusu Yapın
Personnummer aldıktan sonra yapılması gereken ilk işlemlerden biri ID-Kort başvurusu yapmaktır. ID-Kort, İsveç’te resmi kimlik olarak kullanılan karttır ve bu kart olmadan resmi bir çok işlemi yapamazsınız. Özellikle banka hesabı açmak… Bankalara gittiğinizde (bizzat yaşadık) direkt kimlik kartınızı sorarlar ve aldıktan sonra gelmenizi isterler. Bu kart sayesinde:
Bankada hesap açabilir ve işlem yapabilirsiniz
Kargo paketi teslim alabilirsiniz (Bunun için çok şart değil ama bazen sorulabilir)
Resmi işlemleri kolayca tamamlayabilirsiniz
Kimliğinizi doğrulayabilirsiniz ve Freja+ açabilirsiniz.
ID-Kort, İsveç Vergi Dairesi Skatteverket tarafından verilir ve başvuru süreci oldukça basittir:
Başvuru ücretini ödeyin
Skatteverket’ten randevu alın
Ofise gidip fotoğraf ve imza verin
Kart genellikle 1–2 hafta içinde hazır olur. Bizim kartımız 8. günde teslim edildi.
Banka Hesabı Açın
İsveç’te günlük hayat için bir banka hesabı neredeyse zorunludur. Örneğin:
Maaş ödemeleri
Kira ödemeleri
Fatura ödemeleri
Swish kullanımı
gibi işlemler banka hesabı üzerinden yapılır. İsveç’te en yaygın bankalar şunlardır:
Nordea
SEB
Handelsbanken
Swedbank
Länsförsäkringar Bank
Banka hesabı açmak için genellikle şu belgeler istenir:
Pasaport veya kimlik
- ID-Kort (İsveç ID kartınız)
Personnummer
İsveç adresi (Kira kontratınız)
BankID Alın
BankID, İsveç’te kullanılan dijital kimlik sistemidir. İsveç’te birçok işlem artık online yapılmaktadır ve bu işlemlerin çoğu BankID gerektirir. Banka hesabı açtıktan sonra mutlala BankID alın.
Örneğin:
Vergi işlemleri
Banka işlemleri
Resmi başvurular
Abonelik işlemleri
Sağlık hizmetleri
- Çocuğunuzun okul sistemine giriş
BankID olmadan İsveç’te dijital işlemleri yapmak çok zor olacaktır. BankID almak için:
Öncelikle İsveç banka hesabı açmanız gerekir
Bankanız üzerinden BankID başvurusu yapabilirsiniz
BankID genellikle mobil uygulama olarak kullanılır.
Telefon Hattı ve Mobil Abonelik Alın
İsveç’te birçok hizmet için telefon numarası gerekir.
Örneğin:
Banka doğrulamaları
Resmi mesajlar
BankID işlemleri
Bu nedenle personnummer aldıktan sonra bir İsveç telefon hattı almak iyi bir adımdır. İsveç’te en yaygın operatörler şunlardır:
Telia
Tele2
Telenor
Hallon
Vimla
Comviq
Yeni gelenler genellikle ilk etapta kontörlü (prepaid) hat tercih eder. Biz de öyle yapmış, halebop operatöründen Kontantkort hat almıştık.
Försäkringskassan Kaydınızı Kontrol Edin
Försäkringskassan, İsveç’in sosyal güvenlik kurumudur. Bu kurum şu konularda hizmet verir:
Çocuk yardımı
Hastalık ödeneği
Ebeveyn izni
Sosyal destekler
Personnummer aldıktan sonra sistemde kaydınız genellikle otomatik oluşur ve eve doldurmanız için mektup gelir. Bize o şekilde geldi, mektup içerisindeki formları doldurarak geri gönderdik. Ancak yine de şu adımlar faydalı olabilir:
Försäkringskassan hesabı oluşturmak
Bilgilerinizin doğru olup olmadığını kontrol etmek
SFI (İsveççe Dil Eğitimi) Başvurusu Yapın
İsveç’te yeni gelenler için en önemli fırsatlardan biri SFI (Swedish For Immigrants) eğitimidir. SFI ücretsiz bir İsveççe kursudur. Bu kurs sayesinde:
Temel İsveççe öğrenebilirsiniz
İş bulma şansınızı artırabilirsiniz
İsveç toplumuna daha hızlı adapte olabilirsiniz
SFI başvurusu genellikle belediyeler üzerinden yapılır.
Sağlık Merkezi (Vårdcentral) Seçin
İsveç’te sağlık hizmetlerinden yararlanabilmek için bir Vårdcentral seçmeniz gerekir. Vårdcentral:
Aile hekimi sistemi gibi çalışır
İlk sağlık başvurularının yapıldığı yerdir
Bir sağlık merkezi seçtikten sonra:
Doktor randevuları alabilirsiniz
Sağlık hizmetlerine erişebilirsiniz
Bu işlem genellikle online olarak yapılabilir.
İsveç’te Yeni Gelenler İçin Ek Öneriler
Personnummer aldıktan sonra hayatınızı kolaylaştırabilecek birkaç önerimiz daha var;
Swish Kurun
Swish, İsveç’te en yaygın kullanılan ödeme uygulamasıdır. Arkadaşlar arasında para göndermek veya küçük ödemeler yapmak için kullanılır.
Kütüphane Kartı Alın
İsveç’te kütüphaneler oldukça gelişmiştir ve ücretsizdir. Birçok şehirde:
Çocuk etkinlikleri
Dil kursları
Çalışma alanları
bulunur.
Yerel Facebook Gruplarına Katılın
Yeni gelenler için yerel gruplar oldukça faydalı olabilir. Örneğin:
İkinci el eşyalar
İş ilanları
Ev kiralama fırsatları
Son Değerlendirme
İsveç’te personnummer almak önemli bir adımdır, ancak sonrasında yapılması gereken işlemler de en az bu kadar önemlidir. Genel olarak yeni gelenlerin şu adımları takip etmenizi öneriyoruz:
ID-Kort başvurusu
Banka hesabı açmak
BankID almak
Telefon hattı almak
Försäkringskassan kaydını kontrol etmek
SFI başvurusu yapmak
Sağlık merkezi seçmek
Bu adımlar tamamlandığında İsveç’te günlük hayat çok daha kolay hale gelir.
Sık Sorulan Sorular
Personnummer aldıktan sonra ilk ne yapılmalı?
Genellikle ilk yapılması gereken işlem ID-Kort başvurusu yapmaktır.
BankID personnummer olmadan alınabilir mi?
Hayır. BankID almak için personnummer gereklidir.
İsveç’te banka hesabı açmak için ID-Kort gerekir mi?
Bazı bankalar olmadan açabilir, ancak çoğu banka kimlik kartı ister.
SFI için personnummer gerekir mi?
Evet. Çoğu belediye SFI başvurusu için personnummer ister.
